Khi thi công mái tôn nhà ở, nhà xưởng hoặc công trình dân dụng, việc tính toán khối lượng xà gồ là bước quan trọng giúp chủ đầu tư dự trù chính xác chi phí vật liệu và hạn chế lãng phí. Vậy 1m² mái tôn cần bao nhiêu kg xà gồ? Khối lượng thép phụ thuộc vào loại xà gồ C, Z hay thép hộp, khoảng cách lắp đặt, khẩu độ mái và tải trọng thiết kế. Trong bài viết dưới đây, chúng tôi sẽ hướng dẫn cách tính khối lượng xà gồ và dự toán chi phí khung kèo mái tôn chi tiết.
1m² mái tôn cần bao nhiêu kg xà gồ?
Thông thường, 1m² mái tôn cần khoảng 3 – 7kg xà gồ thép. Tuy nhiên, đây chỉ là mức tham khảo để dự toán ban đầu, không phải định mức cố định cho mọi công trình.
Khối lượng xà gồ thực tế phụ thuộc vào các yếu tố sau:

- Khoảng cách xà gồ: Khoảng cách càng nhỏ thì số lượng thanh xà gồ sử dụng càng nhiều, kéo theo khối lượng thép tăng.
- Quy cách xà gồ: Xà gồ C100, C120, C150, Z150 hoặc thép hộp có trọng lượng khác nhau.
- Khẩu độ mái: Mái có nhịp càng lớn thường yêu cầu giải pháp kết cấu và tiết diện thép phù hợp hơn.
- Độ dốc mái: Độ dốc ảnh hưởng đến diện tích mái thực tế và cách bố trí hệ thống khung kèo.
- Tải trọng công trình: Ngoài trọng lượng tôn và xà gồ, kết cấu còn phải chịu tác động của gió, mưa và tải trọng bảo trì.
Đối với mái tôn nhà ở thông thường, khối lượng xà gồ thường thấp hơn so với mái nhà xưởng có khẩu độ lớn hoặc yêu cầu chịu tải cao.
Các loại xà gồ phổ biến dùng cho mái tôn
Hiện nay, có ba loại vật liệu thường được sử dụng để làm hệ thống xà gồ mái tôn.

Xà gồ thép C
Xà gồ C có mặt cắt hình chữ C, được sản xuất từ thép cán nguội hoặc thép mạ kẽm. Sản phẩm có trọng lượng tương đối nhẹ, dễ vận chuyển và lắp đặt.
Một số quy cách phổ biến gồm C100, C120, C150, C180 và C200. Xà gồ C thường được sử dụng cho nhà dân dụng, nhà tiền chế và nhà xưởng có khẩu độ phù hợp.
Xà gồ thép Z
Xà gồ Z có mặt cắt hình chữ Z, thường được sử dụng trong các công trình nhà xưởng, nhà kho và nhà thép tiền chế. Ưu điểm của loại này là khả năng bố trí nối chồng tại vị trí gối đỡ, giúp tăng hiệu quả làm việc của hệ kết cấu khi được thiết kế phù hợp.
Các quy cách thường gặp gồm Z150, Z180, Z200 và Z250.
Xà gồ thép hộp
Xà gồ thép hộp có dạng vuông hoặc chữ nhật, bề mặt có thể là thép đen sơn chống gỉ hoặc thép mạ kẽm. Loại này thường được sử dụng cho mái hiên, nhà cấp 4, mái che sân và công trình dân dụng.
Ưu điểm là dễ gia công, dễ liên kết và có tính thẩm mỹ cao. Tuy nhiên, cần lựa chọn độ dày và kích thước phù hợp với tải trọng thiết kế.
Cách tính khối lượng xà gồ cho 1m² mái tôn
Để xác định khối lượng xà gồ cần sử dụng, chủ đầu tư có thể áp dụng công thức dự toán cơ bản:
Khối lượng xà gồ (kg/m²) = Tổng chiều dài xà gồ (m) × Trọng lượng xà gồ (kg/m) / Diện tích mái (m²).
Ví dụ: Công trình có diện tích mái tôn 100m², sử dụng xà gồ C150 với trọng lượng giả định 3,5kg/m. Khoảng cách xà gồ dự kiến là 1m.
Nếu tính theo chiều dài bố trí trên diện tích mái, trung bình mỗi mét vuông cần khoảng 1m xà gồ.
Khối lượng xà gồ dự kiến:
100 × 1 × 3,5 = 350kg.
Như vậy, 100m² mái tôn cần khoảng 350kg xà gồ, tương đương 3,5kg/m².
Lưu ý: Đây là ví dụ minh họa cách tính, chưa bao gồm phần khung kèo, thanh giằng, bản mã, liên kết và hao hụt vật liệu. Khi thi công thực tế cần căn cứ bản vẽ kết cấu để xác định chính xác.
Những lưu ý giúp tiết kiệm chi phí làm khung kèo mái tôn
Để tối ưu ngân sách mà vẫn đảm bảo chất lượng công trình, chủ đầu tư nên lưu ý một số vấn đề sau:
- Lựa chọn đúng loại xà gồ: Ưu tiên xà gồ C, Z hoặc thép hộp có quy cách phù hợp với khẩu độ và tải trọng mái.
- Tính toán khoảng cách hợp lý: Không nên bố trí xà gồ quá dày gây lãng phí hoặc quá thưa làm giảm khả năng chịu lực.
- Chọn vật liệu đạt tiêu chuẩn: Sử dụng thép có nguồn gốc rõ ràng, đúng độ dày và thông số kỹ thuật.
- Hạn chế hao hụt khi gia công: Thiết kế sơ đồ cắt thép hợp lý giúp giảm lượng vật liệu dư thừa.
- Sử dụng lớp mạ chống ăn mòn: Đối với công trình ngoài trời, khu vực có độ ẩm cao hoặc gần biển, nên cân nhắc vật liệu có khả năng chống ăn mòn phù hợp.
Đặc biệt, không nên tự ý giảm tiết diện thép hoặc tăng khoảng cách xà gồ chỉ để tiết kiệm chi phí. Hệ khung kèo cần được tính toán theo tiêu chuẩn kết cấu và điều kiện tải trọng thực tế.
📢 NHẬN BÁO GIÁ TỐT NHẤT
Liên hệ ngay với CÔNG TY TNHH TM DV VẬT LIỆU XÂY DỰNG SỸ TÀI qua Zalo hoặc Website để được tư vấn quy cách phù hợp và nhận báo giá nhanh chóng!
Kết luận
Vậy 1m² mái tôn cần bao nhiêu kg xà gồ? Mức dự toán phổ biến khoảng 3 – 7kg/m², tùy thuộc vào loại thép, khoảng cách bố trí, khẩu độ và kết cấu công trình. Để xác định chính xác khối lượng vật liệu cũng như chi phí khung kèo hoàn chỉnh, cần có bản vẽ thiết kế và phương án thi công cụ thể.
Nếu đang có nhu cầu thi công nhà xưởng, nhà tiền chế hoặc mái tôn dân dụng, chủ đầu tư nên lựa chọn đơn vị chuyên thiết kế và gia công kết cấu thép để được tư vấn giải pháp phù hợp. Điều này giúp kiểm soát chi phí vật liệu, đảm bảo độ bền và an toàn cho công trình trong quá trình sử dụng.
CÔNG TY TNHH TM DV VẬT LIỆU XÂY DỰNG SỸ TÀI
- 📍 Địa chỉ: Số 5 Trương Đình Hợi, Phường Xóm Chiểu, Tp. Hồ Chí Minh
- 🏢 Chi nhánh: 166 Nguyễn Văn Linh, Phường Tân Thuận Tây, Tp. Hồ Chí Minh
- 📞 Hotline: 0919 405 999 (Chị Hằng) - 0909 345 999 (Anh Sỹ)
- 📧 Email: sytai.999@gmail.com
- 🌐 Website: satthepxaydungmiennam.vn